Czy firmy robią wystarczająco dużo na rzecz ochrony środowiska? Przemysł i Środowisko

Czy firmy robią wystarczająco dużo na rzecz ochrony środowiska?

Unijna dyrektywa w sprawie odpadów [1] zobowiązuje państwa członkowskie UE do zastosowania wszelkich niezbędnych środków na rzecz budowania europejskiej gospodarki o obiegu zamkniętym, opartej na recyklingu o wysokiej wydajności zasobów. Istotną rolę w tych procesach odgrywają producenci, którzy w ramach systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) ponoszą odpowiedzialność finansową i/lub organizacyjną również na etapie cyklu życia produktu, gdy staje się on odpadem. Polski Instytut Ekonomiczny przeprowadził pod koniec 2021 r. na próbie 1000 przedsiębiorstw ogólnopolskie badania zaangażowania firm w działania na rzecz ochrony środowiska przyrodniczego. Wyniki są, krótko mówiąc, mało optymistyczne.

Z badań Polskiego Instytutu Ekonomicznego (PIE) wynika, że tylko 12 proc. firm podjęło w 2021 r. działania służące zmniejszeniu szkodliwego oddziaływania na środowisko przyrodnicze. Niepokojące jest również to, że w 2022 r. nadal tylko 12 proc. firm zamierza podjąć takie działania. Ponadto, 14 proc. przedsiębiorstw wskazuje, że konieczność dostosowania się do wymogów ochrony środowiska jest dla nich dużą lub bardzo dużą barierą działalności. Tymczasem zgodnie z projektem ustawy o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz ustawy o odpadach, selektywne zbieranie opakowań po napojach ma osiągnąć w Polsce poziom 77 proc. w 2025 r., a 90 proc. w 2029 r. [2]

Z badań PIE wynika również, że dostrzeganie znaczenia działań dla ochrony środowiska rośnie wraz ze wzrostem wielkości firmy. Im mniejsza firma, tym więcej wskazań, że konieczność dostosowania się do wymogów ochrony środowiska nie dotyczy przedsiębiorstwa, w związku ze specyfiką jej działalności. Tak wskazuje 39 proc. firm mikro, 25 proc. firm małych, 22 proc. średnich i tylko 14 proc. dużych.

Zaangażowanie w działania na rzecz ochrony środowiska przyrodniczego firm zależy również od branży. W 2021 r. najbardziej aktywne były firmy przetwórstwa przemysłowego oraz firmy budowlane. Natomiast w 2022 r., zgodnie z planami przedsiębiorstw, będą to przedsiębiorstwa przetwórstwa przemysłowego oraz handel, ponieważ będą to kluczowe podmioty w procesie wdrożenia, konsultowanej obecnie, ustawy o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz ustawy o odpadach [2].

Według wskazań badanych firm konieczność dostosowania się do wymogów ochrony środowiska nie dotyczy tylko 8 proc. przedsiębiorstw przetwórstwa przemysłowego, 9 proc. firm działających w budownictwie oraz 13 proc. firm handlowych. 43 proc. firm usługowych oraz 20 proc. firm transportowych, w związku ze swoją specyfiką działalności, nie widzi konieczności dostosowania się do wymogów ochrony środowiska. Aż 92 proc. firm TSL (transport, spedycja, logistyka) i 90 proc. firm usługowych nie podjęło i nie planuje żadnych działań prowadzących do zmniejszenia szkodliwego oddziaływania na środowisko przyrodnicze. Zdecydowanie częściej w tym zakresie są aktywne przedsiębiorstwa przetwórstwa przemysłowego. Działania na rzecz ochrony środowiska podejmuje 1/3 firm z tej branży.Działania na rzecz zmniejszania szkodliwego oddziaływania na środowisko przyrodnicze. Przemysł i Środowisko

Mało optymistyczne wyniki badań nad działaniami firm w Polsce w zakresie ochrony środowiska przyrodniczego wskazują na konieczność stworzenia klarownego systemu organizacyjno-ekonomicznego zapobiegania powstawaniu odpadów i sprzyjającego ponownemu użyciu i wydłużaniu okresu żywotności produktów. Niezbędne są też działania edukacyjne promujące dobre praktyki w zakresie budowania gospodarki cyrkularnej w naszym kraju.

Opracowanie na podstawie „Tygodnika Gospodarczego PIE” 7/2022 z 17 lutego 2022 wydawanego przez Polski Instytut Gospodarczy https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2022/02/Tygodnik-Gospodarczy-PIE_07-2022.pdf


[1] Dyrektywa Parlamentu Europejskiego I Rady (UE) 2018/851 z dnia 30 maja 2018 r. zmieniająca dyrektywę 2008/98/WE w sprawie odpadów https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32018L0851&from=PL  [dostęp: 2022-03-15]

[2] Projekt ustawy o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz ustawy o odpadach, https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12356003/katalog/12851453#12851453  [dostęp: 2022-03-15]

Podziel się:

Napisz komentarz

Your email address will not be published. Required fields are marked *